Çocuk ve Ergen Mükemmeliyetçilik Ölçeği Revize Formu
Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının bilimsel araştırmalarda kullanılması için sorumlu yazara araştırmanın amacı ile bilgi notu içeren bir e-posta gönderilerek izin alınması zorunludur.
İNDİR
Link: https://dergipark.org.tr/tr/pub/trakyasobed/article/1586556
Ölçek Çeşidi: Uyarlama
Kategori(ler):
10 Psikoloji » 103 Duyusal, Motor ve Algısal Süreçler
Kaynak Türü: Makale
Kaynak/Referans:
Sarıçam, H., & Fazlıoğlu, Y. (2026). Çocuk ve Ergen Mükemmeliyetçilik Ölçeği Revize Formunun Türkçeye uyarlanması: Üstün yetenekli ve normal çocuklarda psikometrik değerleri. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(1), 903-103. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.1586556
Geliştiren/Uyarlayan: Hakan Sarıçam, Yeşim Fazlıoğlu
Yıl: 2026
Kaynak Adı: Çocuk ve Ergen Mükemmeliyetçilik Ölçeği Revize Formunun Türkçeye Uyarlanması: Üstün Yetenekli ve Normal Çocuklarda Psikometrik Değerleri.
Dergi: Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
Cilt: 28
Sayı: 1
Sayfa Aralığı: 93-103
DOI: https://doi.org/10.26468/trakyasobed.1586556
Sorumlu Yazar: Hakan Sarıçam
İletişim: hakansaricam@gmail.com
Ölçülen Özellikler: Çocuk Ve Ergen Mükemmelliyetçiliği
Alt Boyutlar: Kendi yönelimli olumlu mükemmeliyetçilik, Kendi yönelimli olumsuz mükemmeliyetçilik, Sosyal olarak belirlenmiş olumlu mükemmeliyetçilik, Sosyal olarak belirlenmiş olumsuz mükemmeliyetçilik
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: - Yaptığım her şeyde mükemmel olmaya çalışıyorum.
- Hata yaptığım zaman kendime kızarım.
- Başkaları benden ne kadar çok beklerse, o kadar iyi yaparım.
- Ailem benden mükemmel olmamı bekliyor.
Ölçek Türü: Kendini Değerlendirme
Kimlere Uygulanabilir: 9 Yaş ve Üzeri Çocuk ve Ergenler
Derecelendirme: 5'li Likert (1=Neredeyse hiç, 2=Nadiren, 3=Ara sıra, 4=Çoğu zaman, 5=Neredeyse her zaman)
Ölçek Puanlaması: Ölçekten alınabilecek puan 16 ile 80 arasında değişmektedir. Ölçekte ters madde bulunmamaktadır.
Ölçek Değerlendirmesi: İfadelerin karşısındaki puanların toplanmasıyla toplam bir puan elde edilir. Artan puanlar mükemmeliyetçiliğin arttığını göstermektedir.
Çeviri Süreci: Ölçeklerin kullanım izinleri alındıktan sonra Türkçeye çevirileri araştırmacılar tarafından yapılmış olup, uygunluğu yapay zekâ destekli çeviri programlarıyla kontrol edilmiştir. Araştırmacılar aynı zamanda dilsel eşdeğerlik yapma yetkinliğine sahip olup oluşturdukları Türkçe versiyonu İngilizce dil dersi okutmanlarına teyit ettirmiştir.
Geçerlik: Ölçeğin yapı geçerliği için normal zekâya sahip 411 ortaokul ve lise öğrencisinde elde edinilen verilere Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve DFA uygulanmıştır. Kaiser–Meyer–Olkin (KMO) örneklem uygunluk katsayısı .89, sd = 120 ve Barlett Küresellik testi 3319.075 (p < .01) bulunmuştur. Daha sonra temel bileşenler analizi ile döndürme uygulanarak AFA yapılmıştır. AFA sonucu elde edilen modelin doğrulanması için DFA yapılmış olup uyum iyiliği değerleri CMIN/sd = 3.89, SRMR = .06, RMSEA
= .08, CFI = .91, GFI = .89, TLI = .89 şeklinde bulunmuştur. Daha iyi değerler elde etmek için e11-e12 ve e10-e14 arasında 2 tane modifikasyon yapılmıştır. R-ÇEMÖ’ye ait uyum iyiliği değerlerinin CMIN = 265.57, sd= .96, CMIN/sd = 2.77, SRMR = .055, RMSEA = .066, CFI= .95, GFI = .93 TLI = .93 olduğu gözlenmiştir. Madde faktör yükleri .55 ila .87 arasında değişmektedir.
Uyum geçerliği çalışmasında olumlu mükemmeliyetçilik alt ölçeği ile R-ÇEMÖ’nün alt boyutları arasında sırasıyla r
= .37, .27, .28, .16 (p < .01) ilişkiler bulunmuştur. Olumsuz mükemmeliyetçilik alt ölçeği ile R-ÇEMÖ’nün alt boyutları arasında sırasıyla r = .17, .42, .16, .27 (p < .01) ilişkiler bulunmuştur.
Öte taraftan Önceki çalışmadan elde edinilen 16 maddelik R-ÇEMÖ’nün psikometrik değerleri 386 üstün yetenekli çocuk ve ergen üzerinden yeniden incelenmiştir. KMO örneklem uygunluk katsayısı .89, sd = 120 ve Barlett Küresellik testi 3319.075 (p < .01) bulunmuştur. Daha sonra temel bileşenler analizi ile döndürme uygulanarak AFA yapılmıştır. AFA sonucu 16 madde ve 4 boyutlu model toplam varyansın 67.28%’ini açıklamaktadır. Madde faktör yükleri .41 ila .88 arasında sıralanmaktadır. AFA sonucu elde edilen modelin doğrulanması için model ve faktör yapısı belli olduğu için iki modifikasyonlu uygulama ile DFA çalıştırılmış, Üstün yetenekli çocuk ve ergenlerde R-ÇEMÖ’ye ait uyum iyiliği değerlerinin χ2 = 273.435, sd = .96, CMIN/sd = 2.85, CFI = .94, GFI = .92, IFI = .94, NFI = .91, RMSEA = .069, SRMR = .06, TLI = .92 olduğu gözlenmiştir. Madde faktör yükleri .51 ila .88 arasında, hata varyansları ile .21 ile .92 arasında değişmektedir. Bununla birlikte her bir maddenin bağlı bulunduğu faktöre yol katsayılarına ait t değerleri (10.04–20.87) manidardır. Ayrıca her bir maddenin varyansına ait t değerleri (CR) 5.69 ile 13.20 arasında olup, manidardır (p <.001). Bu ifadelere dayanarak DFA analizi sonrası maddelerin ilgili oldukları faktörleri 99% GA’da doğruladığı (p = .000) söylenebilir.
Uyum geçerliği çalışmasında NHRÖ-Kısa Formu ile R-ÇEMÖ’nün alt boyutları arasında sırasıyla r = .35, .37, .24, .36 (p < .01) pozitif ilişkiler bulunmuştur.
Güvenirlik: Ölçeğin Cronbach alfa ve McDonald Omega güvenirlik katsayısı kendi yönelimli olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α =.80, ω = .81, kendi yönelimli olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .78, ω = .79, sosyal olarak belirlenmiş olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α = .82, ω = .82, sosyal olarak belirlenmiş olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .89, ω = .89 hesaplanmıştır. Ölçeğin düzeltilmiş madde toplam korelasyon katsayıları .46 ila .79 arasında değişmektedir.
Ölçeğin üstünlerde iç tutarlılık Cronbach alfa ve McDonald Omega güvenirlik değerleri kendi yönelimli olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α = .77, ω = .79; kendi yönelimli olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .80, ω = .81; sosyal olarak belirlenmiş olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α = .79, ω
= .79, sosyal olarak belirlenmiş olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .89, ω = .89 hesaplanmıştır. Ölçeğin düzeltilmiş madde toplam korelasyon katsayıları .45 ila .76 arasında değişmekte olup her bir ilişki p < .01 düzeyinde anlamlıdır.
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr
Orijinal Form
Orijinal Ölçek Adı: Revising the child and adolescent perfectionism scale
Orijinal Ölçek Kaynak Türü: Makale
Orijinal Kaynak / Referans:
Yang, H., Hong, C., Tao, X., & Zhu, L. (2015). Revising the Child and Adolescent Perfectionism Scale: A test of the four-factor structure in a Chinese sample. Measurement and Evaluation in Counseling and Development, 48(3), 192–203. https://doi.org/10.1177/0748175615578733
Orijinal Ölçek Yıl: 2015
Orijinal Ölçek Kaynak Adı: Revising the Child and Adolescent Perfectionism Scale: A Test of the Four-Factor Structure in a Chinese Sample
Orijinal Ölçek Link: https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1177/0748175615578733
Orijinal Ölçek DOI: https://doi.org/10.1177/0748175615578733
Orijinal Ölçek Dergi: Measurement and Evaluation in Counseling and Development
Orijinal Ölçek Cilt: 48
Orijinal Ölçek Sayı: 3
Orijinal Ölçek Sayfa Aralığı: 192-203
Orijinal Ölçek Geçerlik: Çocuk ve ergenlerin mükemmeliyetçilik düzeyini değerlendirmek için Yang vd. (2015) tarafından revize edilen ölçek 16 madde ve 4 alt boyuttan oluşmaktadır. Puanlaması ise 1–5 arasında derecelendirmeli olup Likert tipi bir ölçektir. Orijinal formun DFA uyum iyiliği değerleri CFI = .95, NNFI = .94, RMSEA (90% güven aralığı [GA]) = .065 [.057, .074], SRMR = .055 olarak bulunmuştur. Akademik başarı motivasyonu ile ölçeğin bütünü ve alt boyutları arasında sırasıyla r = .49, .44, .30, .34, .37 pozitif ilişkiler bulunmuştur. Öğrenme stresi ile ölçeğin bütünü ve alt boyutları arasında sırasıyla r =-.27, -.42, -.10, -.20, -.15 negatif ilişkiler bulunmuştur.
Orijinal Ölçek Güvenirlik: Cronbach alfa iç tutarlılık güvenirlik değerleri ölçeğin bütünü için α =.85; Kendi yönelimli olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α= .76; Kendi yönelimli olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .71; Sosyal olarak belirlenmiş olumlu mükemmeliyetçilik boyutu için α = .68, Sosyal olarak belirlenmiş olumsuz mükemmeliyetçilik boyutu için α = .84 olarak hesaplanmıştır.