Yapay Zekanın Dini Alanlarda Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği
Ölçek özeti
- Çalışma türü
- Geliştirme
- Yıl
- 2025
- Kaynak türü
- Makale
Kaynak ve Dosyalar
Kaynak/Referans:
Koç, A. ve Akkaya Türkol, Y. (2025). Yapay Zekânın Dinî Alanlarda Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği. İlahiyat Tetkikleri Dergisi, 64(1), 52-70. https://doi.org/10.29288/ilted.1611769
Kaynak Bağlantısı: https://doi.org/10.29288/ilted.1611769
Diğer kaynak bilgileri
Kaynak Türü: Makale
Yıl: 2025
Kaynak Adı: Yapay Zekânın Dinî Alanlarda Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği
Dergi: İlahiyat Tetkikleri Dergisi
Cilt: 64
Sayı: 1
Sayfa Aralığı: 52-70
DOI: https://doi.org/10.29288/ilted.1611769
Ölçek Bilgileri
Ölçek Çeşidi: Geliştirme
Kategori(ler):
10 Psikoloji » 175 Dini İnançlar, Maneviyat, Manevi Gelişim/Danışmanlık
30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 335 Yetişkin Eğitimi/Hayat Boyu Öğrenme
40 Sosyal ve Beşeri Bilimler » 490 İlahiyat
Ölçülen Özellikler: Yapay Zeka Algısı, Yapay Zekanın Din Eğitiminde Kullanımı, Yapay Zekanın Dini Alanlarda Kullanımı
Alt Boyutlar: Fayda, Güven, Kaygı, Kuşku
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: Yapay zekânın ileride kendi dinini kuracağından kaygı duyuyorum.
29 madde
Kimlere Uygulanabilir: çocuklara ve yetişkinlere, tüm yaş gruplarına
Derecelendirme: 5’li Likert (1= hiç katılmıyorum – 6= tamamen katılıyorum)
Ölçek Puanlaması: Ölçekteki 15 madde olumsuz olarak yazılmış olup, gelecek araştırmalarda bu maddeler analiz öncesinde ters madde biçiminde kodlanmalıdır. 14 olumlu ve 15 olumsuz maddeden oluşan bu ölçekten alınabilecek en düşük puan 29 ve en yüksek puan ise 145’tir.
Ölçek Değerlendirmesi: Ölçekten 29 puan alınmasının yapay zekânın dinî alanlarda kullanımına yönelik tutumun “Hiç katılmıyorum” düzeyine; 145 puan alınmasının ise “Tamamen katılıyorum” düzeyine karşılık geldiği söylenebilir. Ancak analiz yapılırken ölçeğin çok boyutlu yapısı dikkate alınarak faktörlerin kendi içinde değerlendirilmesi önerilir.
Geçerlik: Doğrulayıcı faktör analizi (DFA) aşamasında, X2=2,24 ve RMSEA=0,06 olduğu görülmüştür. Diğer uyum indeksleri olan “CFI=0,91, IFI=0,91, TLI/NNFI=0,91, PGFI=0,71 ve PNFI=0,77 olarak tespit edilmiştir. Bu değerler, ölçeğin yapı uyumunun iyi düzeyde olduğunu göstermektedir.
Güvenirlik: Cronbach’s Alpha katsayısı ölçeğin tümü için 0,96, faktörler için sırasıyla 0,88, 0,86, 0,84 ve 0,81 olarak ortaya çıkmıştır. Ölçeğin yüksek düzeyde güvenirliğe ve maddelerin iç tutarlılığa sahip olduğu belirlenmiştir.
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr