Sportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörler Ölçeği (SBAEFÖ)

Ölçek özeti

Çalışma türü: Geliştirme
Yıl: 2026
Kaynak türü: Makale
Ölçülen özellik: 15 yaş ve üzeri sporcuların Sportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörleri ölçmek

Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının bilimsel araştırmalarda kullanılması için sorumlu yazara araştırmanın amacı ile bilgi notu içeren bir e-posta gönderilerek izin alınması zorunludur.

Makale

İNDİR

Link: https://izlik.org/JA22FM39WL

Ölçek Çeşidi: Geliştirme

Kategori(ler):

30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 330 Ölçme ve Değerlendirme » 390 Beden Eğitimi

40 Sosyal ve Beşeri Bilimler » 420 Spor Bilimleri, Eğlence ve Boş Zaman

Kaynak Türü: Makale

Kaynak/Referans:

Karadağ, M., Yıldırım, F., Gür, E., & Karadağ, D. (2026). Sportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörler Ölçeği (SBAEFÖ): Bir ölçek geliştirme çalışması. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 24(3), 711-731. https://doi.org/10.33689/spormetre.1865808

Geliştiren/Uyarlayan: Mustafa KARADAĞ, Fethi YILDIRIM, Ercan GÜR, Dilek KARADAĞ

Yıl: 2026

Kaynak Adı: Sportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörler Ölçeği (SBAEFÖ): Bir Ölçek Geliştirme Çalışması.

Dergi: Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi

Cilt: 24

Sayı: 3

Sayfa Aralığı: 711-731

DOI: https://doi.org/10.33689/spormetre.1865808

Sorumlu Yazar: Fethi YILDIRIM

İletişim: fethi23yildirim@hotmail.com

Ölçülen Özellikler: 15 yaş ve üzeri sporcuların Sportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörleri ölçmek

Alt Boyutlar: Çevresel Faktörler, Ekonomik Faktörler, Fiziksel-Biyolojik Faktörler, Psikolojik Faktörler, Sosyo-Kültürel Faktörler

Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: Psikolojik Faktörler: 1, 2, 3, 4. Maddeler
Fiziksel-Biyolojik Faktörler: 5, 6, 7, 8. Maddeler
Sosyo-Kültürel Faktörler: 9, 10, 11, 12. Maddeler
Çevresel Faktörler: 13, 14, 15, 16. Maddeler
Ekonomik Faktörler: 17, 18, 19, 20. Maddeler

Ölçek Türü: sportif başarı algısı

Kimlere Uygulanabilir: 15 yaş üzeri

Derecelendirme: 5'li Likert (1=Kesinlikle Katılmıyorum- 2=Katılmıyorum - 3=Kararsızım- 4=Katılıyorum - 5=Kesinlikle Katılıyorum.

Ölçek Puanlaması: Ölçek Puanlama Yönergesi: Ölçek 5 alt boyuttan oluşmaktadır. Puanlama yapılırken aşağıdaki madde
gruplandırmaları esas alınır:
Psikolojik Faktörler: 1, 2, 3, 4. Maddeler
Fiziksel-Biyolojik Faktörler: 5, 6, 7, 8. Maddeler
Sosyo-Kültürel Faktörler: 9, 10, 11, 12. Maddeler
Çevresel Faktörler: 13, 14, 15, 16. Maddeler
Ekonomik Faktörler: 17, 18, 19, 20. Maddeler

Ölçek Değerlendirmesi: Ölçek DeğerlendirmesiSportif Başarı Algısını Etkileyen Faktörler Ölçeği (SBAEFÖ), 5'li Likert tipinde (1=Kesinlikle Katılmıyorum, ..., 5=Kesinlikle Katılıyorum) derecelendirilen bir ölçme aracıdır. Ölçek toplam 20 madde ve 5 alt boyuttan (Psikolojik, Fiziksel-Biyolojik, Sosyo-Kültürel, Çevresel ve Ekonomik Faktörler) oluşmaktadır. Ölçeğin 25 maddelik ilk taslak formunda yer alan 5 adet ters kodlanmış madde analizler sonucunda formdan çıkarıldığı için, 20 maddelik nihai formda ters kodlanan hiçbir madde bulunmamaktadır. Ölçek puanlaması alt boyutlara göre şu şekilde gruplandırılmaktadır: Psikolojik Faktörler (1, 2, 3 ve 4. maddeler), Fiziksel-Biyolojik Faktörler (5, 6, 7 ve 8. maddeler), Sosyo-Kültürel Faktörler (9, 10, 11 ve 12. maddeler), Çevresel Faktörler (13, 14, 15 ve 16. maddeler), Ekonomik Faktörler (17, 18, 19 ve 20. maddeler). Saha uygulamalarında katılımcıların cevaplama yanlılığını önlemek amacıyla alt boyut başlıklarının formdan çıkarılarak uygulanması önerilmektedir.

Geçerlik: Kapsam Geçerliği: 5 uzman tarafından yapılan değerlendirmeler sonucunda Madde Kapsam Geçerlik İndeksi (I-CVI) değerlerinin tüm maddeler için .80 ile 1.00 aralığında değiştiği, genel Ölçek Kapsam Geçerlik İndeksi (S-CVI) skorunun ise .92 olduğu saptanarak kapsam geçerliği kanıtlanmıştır. Yapı Geçerliği (Açımlayıcı Faktör Analizi - AFA): 20 maddelik formun KMO değeri .897, Bartlett Küresellik Testi sonucu anlamlı (p<.001) bulunmuş olup, 5 faktörlü yapı toplam varyansın %66.76'sını açıklamaktadır. Yapı Geçerliği (Doğrulayıcı Faktör Analizi - DFA): Analiz sonucunda modelin uyum iyiliği indekslerinin mükemmel düzeyde olduğu saptanmıştır (CFI=.998, TLI=.998, RMSEA=.059, SRMR=.024). Standartlaştırılmış faktör yükleri .413 ile .868 aralığındadır. Yakınsak Geçerlik: Tüm alt boyutlara ait Ortalama Açıklanan Varyans (AVE) değerleri .53 ile .60 arasında gerçekleşerek .50 sınırını aşmış ve yakınsak geçerlik sağlanmıştır. Ayrışma (Ayırt Edici) Geçerliği: Her bir alt boyuta ait AVE karekök (√AVE) değerleri (.73 ile .77 aralığında), faktörler arası korelasyon katsayılarından (.428 ile .566 aralığında) daha yüksek çıkarak Fornell-Larcker kriterini karşılamıştır. Ayrıca Heterotrait-Monotrait (HTMT) oranları .67 ile .81 aralığında çıkarak .85 eşik değerinin altında kalmış ve ayrışma geçerliğini doğrulamıştır.

Güvenirlik: İç Tutarlılık Güvenirliği (Cronbach's Alpha): Ölçeğin toplam iç tutarlılık katsayısı (α) .94 olarak mükemmel düzeyde hesaplanmıştır. Alt boyutların Cronbach's Alpha değerleri ise şöyledir: Psikolojik (.87), Fiziksel-Biyolojik (.86), Sosyo-Kültürel (.88), Çevresel (.82), Ekonomik (.84). İç Tutarlılık Güvenirliği (McDonald's Omega): Toplam ölçeğin McDonald's Omega (ω) katsayısı .95'tir. Alt boyutların Omega değerleri ise .83 ile .89 aralığında değişim göstermektedir. Yapı Güvenirliği (CR): Tüm alt boyutlara ait Yapı Güvenirliği (CR) değerleri .80 ile .87 aralığında değişmektedir ve literatürde kabul gören .70 eşik değerinin oldukça üzerindedir. Madde Ayırt Ediciliği: 20 maddelik nihai yapıdaki maddelerin madde-toplam korelasyon katsayıları .369 ile .711 arasında değişmekte olup yüksek ayırt ediciliğe sahiptir.

Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr