İnternet Bağımlılığı Ölçeği

Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının atıf gösterilmesi ve bilimsel araştırmalarla sınırlı olmak kaydıyla kullanılmasına izin veriyorum/z/. İzin için ayrıca e-posta gönderilmesine gerek yoktur.

Makale

İNDİR

Ölçek Formu

İNDİR

Link: https://link.springer.com/article/10.1007/s12144-026-09450-6

Ölçek Çeşidi: Uyarlama

Kategori(ler):

20 Psikiyatri /Klinik Psikoloji » 216 Maddeyle İlişkili Bozukluklar ve Bağımlılık Bozuklukları

30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 330 Ölçme ve Değerlendirme

Psikolojik Danışma ve Rehberlik

Kaynak Türü: Makale

Kaynak/Referans:

Gülden, Ç. & Köroğlu, M. (2026). Turkish validation of the Internet Addiction Test-Short Form (IAT-7): Psychometric properties and age-related differences. Current Psychology, 45, e971. https://doi.org/10.1007/s12144-026-09450-6

Geliştiren/Uyarlayan: Çiğdem Gülden, Mustafa Köroğlu

Yıl: 2026

Kaynak Adı: İnternet Bağımlılığı Testi Kısa Formunun (IAT-7) Türkçe Uyarlaması: Psikometrik Özellikler ve Yaşa Bağlı Farklılıklar

Dergi: Current Psychology

Cilt: 45

Sayı: 971

Sayfa Aralığı: 971

DOI: https://doi.org/10.1007/s12144-026-09450-6

Sorumlu Yazar: Mustafa KÖROĞLU

İletişim: mustafa.koroglu@erzincan.edu.tr

Ölçülen Özellikler: Ergenlerde İnternet Bağımlılığı, İnternet Bağımlılığı Ölçeği, üniversite öğrencileri internet bağımlılığı

Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: 1 Ne sıklıkla kendinizi planladığınızdan daha uzun süre internette kalırken bulursunuz?

2 İnternette daha çok vakit geçirmek için evdeki işlerinizi ne sıklıkla ihmal edersiniz?

3 İnternette geçirdiğiniz süre yüzünden notlarınız veya okulla ilgili çalışmalarınız ne sıklıkla olumsuz etkilenir?

4 Ne sıklıkla kendinizi tekrar internete gireceğiniz zamanı beklerken bulursunuz?

5 İnternet olmadan hayatın sıkıcı, boş ve neşesiz olacağından ne sıklıkla endişe edersiniz?

6 Siz internetteyken biri sizi rahatsız ederse ne sıklıkla o kişiyi tersler, o kişiye bağırır ya da sinirli davranırsınız?

7 İnternetteyken kendinizi ne sıklıkla “yalnızca birkaç dakika daha” derken bulursunuz?

Ölçek Türü: Ölçek Uyarlama

Kimlere Uygulanabilir: 14-18 Yaş Grubu Ergenler, Lise Öğrencileri, Lise ve Üniversite Öğrencileri, Tüm Üniversite Öğrencileri

Derecelendirme: 5'li likert (1-Hiçbir zaman 2-Nadiren 3-Bazen 4-Sıklıkla 5-Her zaman)

Ölçek Puanlaması: Ölçek makalesi için link: https://link.springer.com/article/10.1007/s12144-026-09450-6
Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları hem lise öğrencileri hem de üniversite öğrencileri üzerinde yapılmıştır.
Ölçekten toplam puan alınabilmektedir.
Ölçekte ters puanlanan madde yoktur.
Ölçekten alınan yüksek puanlar internet bağımlılığı düzeyinin yüksek olduğunu göstermektedir.

Ölçek Değerlendirmesi: Ölçekten toplam puan alınabilmektedir.
Ölçekte ters puanlanan madde yoktur.
Ölçekten alınan yüksek puanlar internet bağımlılığı düzeyinin yüksek olduğunu göstermektedir.

Çeviri Süreci: IAT-7’nin Türkçeye uyarlama süreci uluslararası ölçek uyarlama standartlarına uygun biçimde yürütülmüştür. Öncelikle ölçeğin maddeleri psikolojik terminolojiye hâkim iki dilli uzmanlar tarafından Türkçeye çevrilmiş, ardından Türkçe form özgün ölçeği görmeyen beş bağımsız iki dilli çevirmen tarafından yeniden İngilizceye çevrilmiştir. Çeviri ve geri çeviri formları, psikolojik ölçme alanında deneyimli araştırmacılardan oluşan bir panel tarafından karşılaştırılmış; dilsel doğruluk, anlam eşdeğerliği ve kavramsal uygunluk açısından uzlaşı sağlanmıştır. Ana uygulama öncesinde 50 öğrenciyle pilot uygulama yapılmış, maddelerin anlaşılabilirliği ve uygulama süreci değerlendirilmiş; katılımcı geri bildirimlerine göre madde içeriğini değiştirmeyen küçük dilsel düzenlemeler yapılmıştır.

Geçerlik: Ölçeğin yapı geçerliği doğrulayıcı faktör analizi ile incelenmiş ve Türkçe IAT-7’nin özgün formda önerilen tek faktörlü yapısı desteklenmiştir. Birleşik örneklemde model uyum indeksleri kabul edilebilir/iyi düzeydedir: χ²(14)=27.70, χ²/df=1.98, CFI=.973, TLI=.965, RMSEA=.061 ve SRMR=.032. Standartlaştırılmış faktör yükleri birleşik örneklemde .42 ile .70 arasında değişmiş ve tümü anlamlı bulunmuştur. Lise ve üniversite örneklemlerinde de tek faktörlü yapı korunmuş; ayrıca ölçüt bağlantılı geçerlik kapsamında IAT-7 puanları akıllı telefon bağımlılığı, internet oyun oynama bozukluğu ve duygu düzenleme güçlükleriyle pozitif; öz-şefkatle negatif ilişkili bulunmuştur. Yalnızlıkla ilişki üniversite öğrencilerinde anlamlıyken lise öğrencilerinde anlamlı değildir. Çok gruplu DFA sonuçları yapı ve metrik değişmezliği desteklemiş; tam skalar değişmezlik sağlanmadığı için 5. ve 6. madde serbest bırakılarak kısmi skalar değişmezlik elde edilmiştir.

Güvenirlik: Türkçe IAT-7’nin güvenirlik bulguları ölçeğin hem iç tutarlılık hem de zamana karşı kararlılık açısından yeterli olduğunu göstermektedir. Lise öğrencileri örnekleminde Cronbach alfa katsayısı .76, McDonald omega katsayısı .77; üniversite öğrencileri örnekleminde ise Cronbach alfa katsayısı .86, McDonald omega katsayısı .87 olarak hesaplanmıştır. Üç hafta arayla yapılan test-tekrar test analizlerinde lise grubunda r=.79, üniversite grubunda r=.82 düzeyinde korelasyon elde edilmiştir. Bu bulgular, ölçeğin farklı eğitim düzeylerinde tutarlı ve kararlı ölçümler ürettiğini göstermekte; Türkçe IAT-7’nin ergenler ve üniversite öğrencilerinde internet bağımlılığı düzeyini değerlendirmek için güvenilir bir kısa form olduğunu desteklemektedir.

Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr

Orijinal Form

Orijinal Ölçek Adı: The Internet Addiction Test–Short Form (IAT-7)

Orijinal Ölçek Kaynak Türü: Makale

Orijinal Kaynak / Referans:

Valenti, G. D., Craparo, G., & Faraci, P. (2025). The development of a short version of the Internet Addiction Test: The IAT-7. International Journal of Mental Health and Addiction, 1–26. https://doi.org/10.1007/s11469-023-01153-4

Orijinal Ölçek Yıl: 2025

Orijinal Ölçek Kaynak Adı: The development of a short version of the Internet Addiction Test: The IAT-7.

Orijinal Ölçek Link: https://link.springer.com/article/10.1007/s11469-023-01153-4

Orijinal Ölçek DOI: https://doi.org/10.1007/s11469-023-01153-4

Orijinal Ölçek Dergi: International Journal of Mental Health and Addiction

Orijinal Ölçek Cilt: 23

Orijinal Ölçek Sayfa Aralığı: 1028-1053

Orijinal Ölçek Geçerlik: Valenti, Craparo ve Faraci tarafından geliştirilen IAT-7, Young’ın 20 maddelik İnternet Bağımlılığı Testi’nin kısa formu olarak iki ayrı çalışma ile geliştirilmiş ve doğrulanmıştır. Birinci çalışmada 463 kişilik örneklem üzerinde madde indirgeme süreci yürütülmüş; yalnızca istatistiksel ölçütler değil, madde içeriklerinin internet bağımlılığı yapısını temsil etme gücü de dikkate alınmıştır. CFA ve ESEM modelleri karşılaştırılmış, en uygun yapının 7 maddeli ve iki boyutlu ESEM modeli olduğu belirlenmiştir. Bu yapı iki faktörden oluşmaktadır: Kişilerarası, Duygusal ve Obsesif Çatışma ile Çevrim İçi Zaman Yönetimi. IAT-7 modeli oldukça iyi uyum değerleri üretmiştir: χ²=13.373, sd=8, CFI=.994, TLI=.983, RMSEA=.030, SRMR=.016. Bu bulgular, kısa formun yapı geçerliğinin güçlü olduğunu ve uzun forma kıyasla daha ekonomik fakat psikometrik olarak yeterli bir yapı sunduğunu göstermektedir.

Orijinal Ölçek Güvenirlik: Güvenirlik açısından IAT-7’nin iç tutarlılık katsayıları kabul edilebilir düzeydedir. Geliştirme çalışmasında iki alt boyut için Cronbach alfa değerleri sırasıyla .762 ve .781, McDonald omega değerleri ise .752 ve .788 olarak raporlanmıştır. Madde-toplam korelasyonları da önerilen .40 ölçütünün üzerinde bulunmuş, bu durum maddelerin internet bağımlılığı yapısına yeterli katkı sağladığını göstermiştir. İkinci çalışmada 374 kişilik bağımsız örneklemde ölçeğin iç tutarlılığı yeniden incelenmiş; Kişilerarası, Duygusal ve Obsesif Çatışma boyutu için α=.736, ω=.739; Çevrim İçi Zaman Yönetimi boyutu için α=.830, ω=.834 bulunmuştur. Bu sonuçlar, az madde içermesine rağmen IAT-7’nin yeterli ve tutarlı ölçümler ürettiğini desteklemektedir.