Beş-Altı Yaş Sağlık Okuryazarlığı Test Bataryası (SOTB 5-6)
Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının bilimsel araştırmalarda kullanılması için sorumlu yazara araştırmanın amacı ile bilgi notu içeren bir e-posta gönderilerek izin alınması zorunludur.
İNDİR
Link: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/5491047
Ölçek Çeşidi: Geliştirme
Kategori(ler):
30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 340 Erken Çocukluk Eğitimi » 395 Sağlık Eğitimi
60 Sağlık Bilimleri » 606 Halk Sağlığı
Kaynak Türü: Makale
Kaynak/Referans:
Serdaroğlu, H. U., Bekir, H., & Kan, A. (2025). Beş-altı yaş sağlık okuryazarlığı test bataryası ham puanlarının yaş gruplarına göre standardizasyonu ve performans düzeylerinin tanımı. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(3), 520-534. https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1838753
Geliştiren/Uyarlayan: Hasan Uğur Serdaroğlu, Hatice Bekir, Adnan Kan
Yıl: 2025
Kaynak Adı: Beş-altı yaş sağlık okuryazarlığı test bataryası ham puanlarının yaş gruplarına göre standardizasyonu ve performans düzeylerinin tanımı
Dergi: KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
Cilt: 6
Sayı: 3
Sayfa Aralığı: 520-534
DOI: https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1838753
Sorumlu Yazar: Hasan Uğur Serdaroğlu
İletişim: huserdaroglu@gmail.com
Ölçülen Özellikler: 4-6 yaş arası çocuklar, 5-6 Yaş Çocukların Sağlık Okuryazarlığı, Sağlık okuryazarlığı
Alt Boyutlar: Ağız Sağlığı Okuryazarlığı, Anatomi Okuryazarlığı, Çevre Sağlığı Okuryazarlığı, Fiziksel Sağlık Okuryazarlığı, Gıda ve Beslenme Okuryazarlığı, İlk Yardım Okuryazarlığı, Öz Bakım Okuryazarlığı, Risk ve Güvenlik Okuryazarlığı, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı, Uyku Sağlığı Okuryazarlığı
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: Sağlık okuryazarlığı test bataryası içinde:
Gıda ve beslenme okuryazarlığı testi (26 madde),
Ağız sağlığı okuryazarlığı testi (19 madde),
Ruh sağlığı okuryazarlığı testi (16 madde),
Uyku sağlığı okuryazarlığı testi (14 madde),
Fiziksel sağlık okuryazarlığı testi (25 madde),
Çevre sağlığı okuryazarlığı testi (17 madde),
Anatomi okuryazarlığı testi (18 madde),
Risk ve güvenlik okuryazarlığı testi (26 madde),
İlk yardım okuryazarlığı testi (19 madde) ve
Öz bakım okuryazarlığı testi (18 madde) olmak üzere on bağımsız test geliştirilmiş, bağımsız testler birlikte uygulandığında sağlık okuryazarlığının belirlenmesini sağlayacak beş-altı yaş sağlık okuryazarlığı test bataryası modeli oluşturulmuştur.
Not: Ölçme maddeleri resimli kitap ve materyallerden oluşturulmuştur.
Ölçek Türü: Test Bataryası
Kimlere Uygulanabilir: 5-6 yaş çocuklar, Okul Öncesi Çocuklar
Ölçek Puanlaması: Her bir doğru cevap 1, her bir yanlış cevap 0 olarak puanlanmakta, toplam puana göre düzeyi sınıflandırılmaktadır. SOTB 5-6'dan alınabilecek puan 0-198 arasındadır.
Ölçek Değerlendirmesi: Uygulayıcı "Uygulama ve Değerlendirme Kılavuzu"na göre ölçme aracı materyallerini kullanarak topladığı verileri "Puan Skalası"na yazmaktadır. Veriler çocuğun bizzat katılımcı olması sonucunda toplanmaktadır. Ham puana göre ve/veya standart puana göre çocuktan elde edilen toplam puan çok zayıf, zayıf, ortalama, iyi ve çok iyi olmak üzere beş düzeyde yorumlanabilmektedir.
Geçerlik: Test maddeleri on bir uzman tarafından değerlendirilmiş, yüksek düzeyde kapsam geçerliğine (KGİ= 0,965) sahip olduğu belirlenmiştir. Test maddelerinin madde güçlük ve test ortalama güçlük değeri aritmetik ortalamayla, madde ayırt edicilik gücü düzeltilmiş madde-toplam korelasyonuyla incelenmiş, madde istatistiklerinden sonra maddelerde eleme yapılmıştır.
Gözlenen değişkenler ikili formatta (0/1, doğru/yanlış) olduğu için verilerin sürekli ve normal dağılım gösterdiği varsayılamayacağından doğrulayıcı faktör analizinin özel bir türü olan Binary DFA ile SOTB 5-6 modelinin yapısı test edilmiştir. SOTB 5-6 modelinde her bir maddenin bağlı bulunduğu test ve testlerin bağlı bulunduğu test bataryası yapısı arasındaki gizil ve gözlenen değişkenler arasındaki ilişki probit bağlantı fonksiyonuyla modellenmiştir. Kestirim yöntemi olarak orta büyüklükteki örneklem gruplarında daha kararlı sonuçlar veren ULSMV tercih edilmiştir. Değişkenler standardize edilmiş, çift kuyruklu test kullanılarak hem pozitif hem negatif yöndeki farklar test edilmiş, katsayının istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığına bakılmıştır. Mplus programında deneme sayısı 1000, yakınsama hassasiyeti 0,500D-04, en hızlı iniş 20 ve parametreleştirmede DELTA kullanılarak analiz gerçekleştirilmiştir. Binary DFA’ da ki kare istatistiği örneklem büyüklüğünden çok fazla etkilendiği için güvenilirliği düşük olabilmektedir. Bu nedenle modelin RMSEA, CFI, TLI, SRMR ve Ki-Karenin (χ²)Serbestlik Derecesine (df) bölünmesiyle elde edilen uyum değerleri şöyledir:
RMSEA 0,01
CFI 0,90
TLI 0,90
SRMR 0,08
χ²/df 1,67 olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göre RMSEA ve χ²/df değerine göre mükemmel, CFI, TLI ve SRMR değerine göre kabul edilebilir uyuma sahip olduğu belirlenmiştir.
Güvenirlik: SOTB 5-6 Kuder-Richardson 20 Değeri 0,94 olarak saptanmıştır.
SOTB 5-6 Test Tekrar Test Güvenirliği (r) Değerinin 0,914 ve ICC Değerinin 0,914 olduğuna ulaşılmıştır.
Ayrıca SOTB 5-6 içerisinde yer alan testlerin KR-20 tekniğiyle ulaşılan iç tutarlılık güvenirliklerinin yeterli ve çok yüksek güvenirlik arasında olduğu, test tekrar test yöntemi ile zaman içerisindeki kararlılığı bakımından sınıfiçi korelasyon katsayılarının iyi ve mükemmel güvenirlik düzeyine sahip olduğu tespit edilmiştir.
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr