Oyun Dostu Ebeveyn (OyunDE) Ölçeği
Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının bilimsel araştırmalarda kullanılması için sorumlu yazara araştırmanın amacı ile bilgi notu içeren bir e-posta gönderilerek izin alınması zorunludur.
İNDİR
Link: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4628546
Ölçek Çeşidi: Geliştirme
Kategori(ler):
10 Psikoloji » 145 Aile İlişkileri, Ebeveynlik ve Aile Danışmanlığı
30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 340 Erken Çocukluk Eğitimi
Kaynak Türü: Makale
Kaynak/Referans:
Niran, Ş., & Tuğrul, B. (2025). Oyun Dostu Ebeveyn (OyunDE) Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(3), 831–854. https://doi.org/10.17860/mersinefd.1644112
Geliştiren/Uyarlayan: Şennur Niran, Belma Tuğrul
Yıl: 2025
Kaynak Adı: Oyun Dostu Ebeveyn (OyunDE) Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Dergi: Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
Cilt: 21
Sayı: 3
Sayfa Aralığı: 831-854
DOI: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4628546
Sorumlu Yazar: Şennur Niran
İletişim: sennursoh@marmara.edu.tr
Ölçülen Özellikler: Okul öncesi ebeveynlerin oyun dostu tutumlarını belirler
Alt Boyutlar: Oyun Çeşitliliği, Oyun Okur-Yazarlığı, Oyun Politikaları Savunuculuğu, Oyuna Katılım, Oyunun Doğası
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: Ölçek 36 maddeden oluşmaktadır.
Ölçeğin Alt Boyutlarına göre Madde Örnekleri
1.Alt Boyut Oyunun Doğası (OD)
Çocuğumun oyunlarını özgürce kendi seçimleriyle kurmasını önemserim.
Çocuğum bazı zamanlarda yalnız oyun oynama ihtiyacı duyar, bunu doğal karşılarım
2.Alt Boyut Oyun Politikaları Savunuculuğu (OPS)
Ülkelerin çocukların oyun haklarını gözeten oyun politikaları olması gerekir.
Kamusal alanlarda çocukların oyun gereksinimlerinin karşılanmasını bir hak ve gereklilik olarak görüyorum.
Ülkelerin, çocukların oyun haklarını gözeten oyun politikalarını uygulayabilmesi, yetişkinlerin sorumluluğundadır
3.Alt Boyut Oyun Okur-Yazarlığı (OOY)
Farklı ortamlarda oyun oynayabileceği bir alan yaratabilmesi için çocuğumu
desteklerim.
Çocuğumun evde oyun oynamasını sağlayacak koşullar oluştururum.
Çocuğum oyun oynamak istediğini belirttiğinde isteğini yerine getirmesine yardımcı olurum.
4.Alt Boyut Oyuna Katılım (OK)
Oyun oynamak için kendime fırsat yaratırım.
Oyun oynamak her yaştan birey için gereklidir.
5.Alt Boyut Oyun Çeşitliliği (OÇ)
Çocuğumun açık uçlu materyallerle (ip, boru, artık malzemeler gibi) oynamasına fırsat sağlarım.
Ölçek Türü: Ebeveyn değerlendirme
Kimlere Uygulanabilir: Erken çocukluk dönemi ebeveynlerine
Derecelendirme: 5’li likert tipinde (1=Kesinlikle Katılmıyorum, 2=Katılmıyorum, 3=Kararsızım, 4=Katılıyorum, 5=Kesinlikle Katılıyorum) yapılandırılmıştır
Ölçek Puanlaması: Ölçekten en yüksek 180 puan en düşük 36 puan alınabilmektedir. Ölçekte ters madde bulunmamaktadır.
Ölçek Değerlendirmesi: Ölçek 5 li likert tipinde bir ölçektir. Elde edilen yüksek puanlar, ebeveynin oyunu çocuğun gelişiminde merkezi bir unsur olarak gördüğünü, oyuna aktif biçimde katıldığını, oyun sürecini desteklediğini ve oyunun niteliğine ilişkin farkındalığının yüksek olduğunu göstermektedir. Buna karşılık düşük puanlar, ebeveynin oyuna yönelik tutum ve uygulamalarının sınırlı olduğunu, oyunu çocuğun gelişimini destekleyen bir etkileşim alanı olarak yeterince kullanmadığını ve oyun dostu ebeveynlik davranışlarının düşük düzeyde olduğunu ifade etmektedir.
Geçerlik: Yapılan analizler sonucunda maddeler arasında KGO değeri kritik değerin (0,56) altında madde bulunmadığından madde eliminasyonu gerçekleşmemiştir. Öte yandan taslak ölçek maddelerinin Kapsam Geçerlik İndeksi KGİ=0,96 olarak hesaplanmıştır. KGİ değeri sınır değerin (0,56) üzerinden yer aldığından tüm maddelerin uzman görüşleri açısından tutarlı ve kabul edilebilir olduğu kabul edilmiştir
Güvenirlik: Oyun Dostu Ebeveyn Ölçeği'nin toplam güvenilirlik katsayısı ,947 olarak hesaplanmıştır. Ölçeğin alt boyutlarına ilişkin güvenilirlik katsayıları incelendiğinde, "Oyun Okuryazarlığı" alt boyutunun Cronbach Alpha değeri ,859; "Oyunun Doğası" alt boyutunun ,947; "Oyuna Katılım" alt boyutunun ,897; "Oyun Politikaları Savunuculuğu" alt boyutunun ,903 ve "Oyunun Çeşitliliği" alt boyutunun ,715 olarak belirlenmiştir. Bu sonuçlar, ölçeğin tamamı ve alt boyutlarının yüksek düzeyde güvenilir olduğunu göstermektedir. Test tekrar test güvenirliği için yapılmış olan Pearson Çarpım Moment Korelasyon
analizi sonucunda OyunDE Ölçeğinin toplam korelasyon kat sayısının .841 olduğu iki uygulama arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişki gösterdiği görülmektedir (p<.001).
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr