Öğretmen Özerkliği Ölçeği
Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının bilimsel araştırmalarda kullanılması için sorumlu yazara araştırmanın amacı ile bilgi notu içeren bir e-posta gönderilerek izin alınması zorunludur.
İNDİR
Link: https://dergipark.org.tr/en/pub/suje/article/1520917
Ölçek Çeşidi: Geliştirme
Kategori(ler):
30 Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme » 313 Sınıf Yönetimi
Kaynak Türü: Makale
Kaynak/Referans:
Akçay, P. (2025). The validity and reliability study of the Teacher Autonomy Scale. Sakarya University Journal of Education, 15(2), 194-209. https://doi.org/10.19126/suje.1520917
Geliştiren/Uyarlayan: Püren Akçay
Yıl: 2025
Kaynak Adı: The Validity and Reliability Study of the Teacher Autonomy Scale
Dergi: Sakarya University Journal of Education
Cilt: 15
Sayı: 2
Sayfa Aralığı: 194-209
DOI: https://doi.org/10.19126/suje.1520917
Sorumlu Yazar: Püren Akçay
İletişim: akcaypuren@hotmail.com
Ölçülen Özellikler: Öğretmen Özerkliği
Ölçek Türü: Algı Seviyesi
Derecelendirme: 5'li likert
Ölçek Puanlaması: Öğretmen Özerkliği Ölçeği 15 maddeden oluşan, 5’li Likert tipinde bir ölçektir. Maddeler
1 = Kesinlikle katılmıyorum ile
5 = Tamamen katılıyorum
arasında puanlanmaktadır.
Ölçekten alınabilecek toplam puan 15 ile 75 arasında değişmektedir. Ölçekte ters puanlanan madde bulunmamaktadır. Ölçekten alınan puanın yükselmesi, öğretmenlerin sınıf ve okul bağlamında algıladıkları özerklik düzeyinin arttığını göstermektedir
Ölçek Değerlendirmesi: Öğretmen Özerkliği Ölçeği tek boyutlu bir yapıya sahiptir ve değerlendirme sürecinde ölçekten elde edilen toplam puan veya madde ortalaması esas alınır. Her bir madde 1–5 arasında puanlandığından, ölçekten elde edilen puanlar toplanarak bireyin öğretmen özerkliği puanı hesaplanır.
Toplam puan 15–75 aralığında değişmektedir. Ayrıca karşılaştırmalı ve betimleyici analizlerde, toplam puanın madde sayısına bölünmesiyle elde edilen ortalama puan (1–5 aralığı) da kullanılabilir.
Elde edilen puanlar şu şekilde yorumlanır:
Düşük puanlar, öğretmenlerin sınıf ve okul düzeyinde algıladıkları özerkliğin düşük olduğunu,
Yüksek puanlar ise öğretmenlerin öğretim süreçleri ve yönetimsel kararlara katılım konusunda kendilerini daha özerk algıladıklarını göstermektedir.
Ölçek tek faktörlü olduğu için alt boyutlara ilişkin ayrı puanlama yapılmaz; değerlendirme öğretmenlerin sınıf ve okul bağlamındaki genel özerklik algısı üzerinden gerçekleştirilir
Geçerlik: Kapsam (içerik) geçerliği:
Ölçek maddeleri, öğretmen özerkliğine ilişkin alan yazın taraması ve öğretmenlerle yapılan görüşmeler sonucunda oluşturulmuştur. Hazırlanan madde havuzu; ölçme-değerlendirme uzmanları, öğretmenler, okul yöneticileri ve bir Türk dili uzmanının görüşlerine sunulmuş, uzman değerlendirmeleri doğrultusunda maddeler gözden geçirilmiş ve ölçeğin kapsam geçerliği sağlanmıştır.
Yapı geçerliği:
Yapı geçerliği, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile test edilmiştir.
AFA sonucunda ölçeğin 15 maddeden oluşan tek faktörlü bir yapıya sahip olduğu belirlenmiş; bu tek faktör toplam varyansın yaklaşık %58’ini açıklamıştır. Faktör yüklerinin kabul edilebilir düzeylerin üzerinde olduğu görülmüştür.
AFA ile elde edilen yapı, farklı bir örneklem üzerinde yapılan DFA ile sınanmış ve elde edilen uyum indeksleri modelin kabul edilebilir ve iyi düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur.
Bu bulgular doğrultusunda, Öğretmen Özerkliği Ölçeği’nin öğretmenlerin sınıf ve okul bağlamındaki özerklik algılarını ölçmede geçerli bir ölçme aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır
Güvenirlik: Öğretmen Özerkliği Ölçeği’nin güvenirliği, iç tutarlılık kapsamında incelenmiştir. Ölçeğin 15 maddelik son formu üzerinden yapılan analizlerde:
Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı .89 olarak hesaplanmıştır.
Ayrıca güvenirliği desteklemek amacıyla hesaplanan McDonald’s ordinal omega katsayısı .94 ve standartlaştırılmış Cronbach alfa katsayısı .94 bulunmuştur.
Elde edilen bu katsayılar, ölçeğin maddelerinin birbiriyle yüksek düzeyde tutarlı olduğunu ve ölçeğin öğretmen özerkliğini ölçmede yüksek güvenirliğe sahip olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar doğrultusunda, Öğretmen Özerkliği Ölçeği’nin araştırmalarda güvenilir biçimde kullanılabilecek bir ölçme aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr