Hemşirelikte Etik Bakım Yeterlik Ölçeği
Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının atıf gösterilmesi ve bilimsel araştırmalarla sınırlı olmak kaydıyla kullanılmasına izin veriyorum/z/. İzin için ayrıca e-posta gönderilmesine gerek yoktur.
Ölçek Çeşidi: Uyarlama
Kategori(ler):
60 Sağlık Bilimleri » 640 Hemşirelik » 643 Hemşirelik Esasları
Kaynak Türü: Makale
Kaynak/Referans:
Pürdel, C., & Kacaroğlu Vicdan, A. (2026). Hemşirelikte Etik Bakım Yeterlik Ölçeği’nin Türkçe geçerlik ve güvenirliği: Metodolojik çalışma. Turkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences, 18(1), 120-129. https://doi.org/10.5336/nurses.2025-110575
Geliştiren/Uyarlayan: CANSU PÜRDEL, Ayşe Kacaroğlu Vicdan
Yıl: 2025
Kaynak Adı: Hemşirelikte Etik Bakım Yeterlik Ölçeğini Türkçeye Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Dergi: Turkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences
Cilt: 18
Sayı: 1
Sayfa Aralığı: 120-129
DOI: https://doi.org/10.5336/nurses.2025-110575
Sorumlu Yazar: Cansu Pürdel
İletişim: cansupurdel@gmail.com
Ölçülen Özellikler: Etik Bakım, Etik Bakım Yeterliği
Alt Boyutlar: Daha İyi Bakım Sağlamak İçin Dolaylı Etkiler Yaratma, Daha İyi Bakımın Nasıl Verileceği Konusunda Düşünerek Hareket Etme, Daha İyi Bakımın Ne Olduğunu Öğrenmek İçin Harekete Geçme, İyi Bakımın Hassasiyetini ve Değerini İfade Etme
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: İyi bakımın hassasiyetini ve değerini ifade etme
1 Bireysel vakalarda iyi bakım hakkında değerleri ifade ederim
2 Yasalara kurallara ve sosyal eğilimlere dayalı olarak bakımın artıları ve eksileri hakkında genel bir görüşe sahibim
3 Kendi değerlerime bağlı kalmadan farklı değerleri ve farkındalıkları keşfederim
4 İyi bakımın sağlanmadığı durumlarda çelişkili ve rahatsız hissederim
Daha iyi bakımın nasıl verileceği konusunda düşünerek hareket etme
5 Bakımın değerlendirilmesi hastanın ve/veya ailesinin sözleri ve davranışları gibi tepkilere dayanır
6 Vazgeçmeden sabırla iyi bakım veririm
7 Kanıtları uygun prosedürlerle uygulamaya geçiririm
8 Hastayı ve/veya ailesini gerekli farkındalığı kazanmaları için desteklerim
9 Hastanın ve/veya ailesinin istediği şekilde ve hızda karar vermesini desteklerim ve birlikte bir bakım planı oluştururum
10 Davranışları gözlemleyerek ve çok yönlü bilgileri bütünleştirerek hastanın ve/veya ailesinin deneyimine ilişkin bakış açısı kazanırım
11 Fiziksel değerlendirme ile hastanın bireysel rahatsızlığını tahmin ederim
12 Hasta ve/veya ailesinin önemli konular hakkında konuşabilmesi için ilişkiler kurarım
13 Hastanın ve/veya ailesinin gerçekliğin zorluklarıyla yüzleşmesine yardım ederim
Daha iyi bakım sağlamak için dolaylı etkiler yaratma
14 Profesyonellik ve uzmanlığa dayalı esnek bakım ekipleri oluştururum
15 İyi bakım için sistemler oluşturur ve geliştiririm konferanslar gibi
16 Multidisipliner iş birliğine dayalı olarak ekip üyelerinin anlaşmazlıklarını anlar ve tartışırım
17 İyi bakım sağlamanın güçlüklerini göz ardı etmeden sorunları dile getirir ve paylaşırım
18 Meslektaşlar veya klinik çalışanları arasındaki anlaşmazlıkları anlar ve tartışırım
19 İyi bir bakım sağlamak için fikir alışverişinde bulunur ve konferanslara katılırım
Daha iyi bakımın ne olduğunu öğrenmek için harekete geçme
20 Etik araştırma konularını uygulayarak keşfeder ve yaygınlaştırırım
21 Deneyimlenen vakalara bağlı olarak derinlemesine düşünürüm ve iç görülerden iyi bakım hakkında bilgi edinirim
22 Öğrenme fırsatlarından yararlanarak iyi bakım uygulamaları hakkında farkındalık kazanırım
Ölçek Türü: Özyeterlik
Kimlere Uygulanabilir: Hemşirelere
Derecelendirme: Ölçek, 5’li Likert tipte hazırlanmış olup, değerlendirilmesi hiç=1, biraz=2, orta=3, fazla=4, çok fazla=5 şeklinde yapılmaktadır.
Ölçek Puanlaması: Ölçekten alınabilecek en düşük puan 22, en yüksek puan 110’dur. Ölçeğin tüm maddeleri olumludur ve ters madde bulunmamaktadır.
Ölçek Değerlendirmesi: Ölçekten alınan puan arttıkça yeterlik düzeyi artmaktadır.
Çeviri Süreci: HEBYÖ’nün dil geçerlik analizinin yapıldığı araştırmanın ilk aşamasında dil geçerliğinin ölçülmesi için geri çeviri yöntemi uygulandı. Ölçek, ilk önce dört İngilizce dil uzmanı tarafından Türkçeye çevrilerek çeviri süreci tamamlandı. Elde edilen çeviriler araştırmacılar tarafından incelendi ve ölçeğin son taslak hali oluşturuldu. Oluşturulan son taslak hali Türk dili yapısına uygunluğunun değerlendirilebilmesi için bir Türk dil uzmanı tarafından incelendi ve herhangi bir değişiklik yapılmadı. Son hali ile oluşturulan ölçeğin İngilizce tercümesi yabancı dil uzmanı ile oluşturuldu.
Ölçeğin orijinal ve tekrar tercümesinin yapıldıktan sonraki versiyonunu arasında herhangi bir ifade kayması yaşanmaması adına ölçeği incelemek üzere e-posta üzerinden ölçeği geliştiren çalışmacıya iletildi. Ölçek maddelerinde herhangi bir değişiklik yapılmadı.
Geçerlik: Ölçeğin kapsam geçerliğinin sağlanması amacıyla kültürel özdeşliğin de incelendiği bir analiz için 14 uzman akademisyenin görüşüne sunulmuştur. Uzman görüşleri sonrasında ölçeğin madde ve ölçek düzeyinde kapsam geçerlik indeksleri (KGİ)’nin hesaplaması yapılmıştır. Ölçeğin toplam KGİ ’sinin 0.96 olduğu belirlendi. Bu sonuç ile kapsam/içerik geçerliği bakımından ölçekten herhangi bir maddenin çıkarılması uygun bulunmamıştır.
Güvenirlik: HEBYÖ’nün Cronbach α katsayısı 0.934 olarak bulundu. Ölçek maddelerinin toplam korelasyonları pozitif yönde ve ölçekten herhangi bir madde çıkarılması durumunda da kayda değer bir yükselme olmadığı görüldü.
Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr
Orijinal Form
Orijinal Ölçek Adı: Ethical Care Competence Scale in Nursing
Orijinal Ölçek Kaynak Türü: Makale
Orijinal Kaynak / Referans:
Katayama, H., Muramatsu, T., Aoki, Y., & Nagashima, E. (2022). Psychometric evaluation of the Ethical Caring Competency Scale in nursing. BMC Nursing, 21(1), Article 103. https://doi.org/10.1186/s12912-022-00886-2
Orijinal Ölçek Yazarlar: Eri Nagashima, Harumi Katayama, Taeko Muramatsu, Yoshimi Aoki
Orijinal Ölçek Yıl: 2022
Orijinal Ölçek Kaynak Adı: Psychometric evaluation of the Ethical Caring Competency Scale in nursing
Orijinal Ölçek Link: https://link.springer.com/article/10.1186/s12912-022-00886-2
Orijinal Ölçek DOI: https://doi.org/10.1186/s12912-022-00886-2
Orijinal Ölçek Dergi: BMC Nursing
Orijinal Ölçek Cilt: 21
Orijinal Ölçek Sayı: 1
Orijinal Ölçek Geçerlik: Dört faktörün yapısının doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanması sonucunda, uyum iyiliği indeksi (GFI) 0,841, ayarlanmış uyum iyiliği indeksi (AGFI) 0,801, karşılaştırmalı uyum indeksi (CFI) 0,850 ve yaklaşık hata karekökü (RMSEA) 0,092 olarak bulunmuştur
Orijinal Ölçek Güvenirlik: Madde-toplam korelasyonu .529 ile .736 arasında değiştiği görüldü. Madde çıkarıldığında Cronbach'ın α katsayısı .926 ile .930 arasında değişti. Keşifsel faktör analizinde (ana faktör yöntemi, promax rotasyonu), tüm maddeler için en yüksek madde faktör yükü değeri ≥0.4 idi ve faktör sayısı da dörtte iyi bir şekilde yakınsadı. Dört faktörün Cronbach'ın α katsayılarının tümü ≥.70 gösterdi. Bu nedenle hiçbir madde çıkarılmadı.