Biyomimikri Farkındalık Ölçeği

Kullanım İzni
Geliştirdiğim(iz) / uyarladığım(ız) ölçme aracının atıf gösterilmesi ve bilimsel araştırmalarla sınırlı olmak kaydıyla kullanılmasına izin veriyorum/z/. İzin için ayrıca e-posta gönderilmesine gerek yoktur.

Makale

İNDİR

Link: https://dergipark.org.tr/en/pub/tred/article/1647296

Ölçek Çeşidi: Geliştirme

Kaynak Türü: Makale

Kaynak/Referans:

Hocaoğlu, C., Bayır, E., & Arabacıoğlu, S.(2025). Biyomimikri farkındalık ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Trakya Eğitim Dergisi, 15(Özel Sayı), 318-345. https://doi.org/10.24315/tred.1647296

Geliştiren/Uyarlayan: Cansel Hocaoğlu, Eylem Bayır, Sertac Arabacioglu

Yıl: 2025

Kaynak Adı: Biyomimikri Farkındalık Ölçeği Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Dergi: Trakya Eğitim Dergisi

Sayı: Özel Sayı

Sayfa Aralığı: 318-345

DOI: https://doi.org/10.24315/tred.1647296

Sorumlu Yazar: Cansel HOCAOĞLU

İletişim: cansel.hodzha@gmail.com

Ölçülen Özellikler: Bilişsel Farkındalık

Alt Boyutlar: algı ve farkındalık

Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: 19 maddeden oluşan likert tipi ölçeğin maddeleri ve ölçeğin orijinali ilgili kişilerin izin alması durumunda kişiler ile paylaşılacaktır.

Ölçek Türü: Farkındalık

Kimlere Uygulanabilir: 10–18 yaş aralığında ortaokul ve lise öğrencileri, Üstün yetenekli öğrencilere

Derecelendirme: 5 li likert tipi

Ölçek Puanlaması: Ölçekten alınabilecek puan 19 ile 95 arasında değişmektedir. Ölçekte ters madde bulunmamaktadır.

Geçerlik: 300 kişi ile yapılan uygulamanın açımlayıcı faktör analizinin yapılmasının ardından 400 kişi ile Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmıştır. Ölçek geliştirme işleminde AFA yapılan veri setinden farklı bir veri seti kullanılarak DFA yapılması, AFA sonucunda bulunan yapının geçerliliğinin farklı bir veri seti kullanılarak gösterilmesini sağlar (Schumacker ve Lomax, 2010). 19 maddeden ve 2 alt boyuttan oluşan ölçekte doğrulayıcı faktör analizi ile elde edilen yapı desteklenmiştir (CFI=.95, RMSEA=.05, SRMR=.04, TLI=.95). 700 öğrenci ile gerçekleştirilen ölçek uygulamaları doğrultusunda ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla faktör analizleri; güvenirliğini belirlemek amacıyla Cronbach’s Alpha iç tutarlılık katsayısı, madde-toplam korelasyonu ve boyutlar arası korelasyon analizleri yapılmıştır. Nihai form, 19 maddenin yük verdiği “Biyomimikrinin Kavramsallaştırılması” ve “Doğadan İlham Alma” olmak üzere 2 alt boyuttan oluşmaktadır.

Güvenirlik: Ölçeğin Cronbach’s Alpha Güvenirlik katsayıları .84 ve .90 olarak belirlenmiştir. Ölçme aracının madde analizlerinde ise madde korelasyon değerlerinin .56 ile .84 arasında olduğu tespit edilmiştir. Bu değerler maddelerin ayırt edici olduğunu ifade etmektedir. Madde analizi için ek olarak alt %27 ve üst %27’lik gruplarda yer alan katılımcıların puan ortalamaları t-testi ile karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucu tüm maddeler için p<.001 düzeyinde anlamlı farklılık elde edilmiştir. Tüm bu analizler sonucunda “Biyomimikri Farkındalık Ölçeği’nin” yeterli düzeyde güvenilir olduğu söylenebilir. Bunun yanında yapılan DFA sonucu elde edilen uyum indeksleri CFI=.95, RMSEA=.05, SRMR=.04, TLI=.95 ‘dir. Model uyumu için χ2 / sd <5 olması modelin kabul edilir olduğunu ifade etmektedir (Wheaton et al., 1977). Buna ek olarak, CFI değeri .90’dan (Hu ve Bentler, 1999; Bentler ve Bonett, 1980), RMSEA değeri ise .08’den küçük olmalıdır (Browne ve Cudeck, 1993).

Kullanılan Araştırmalar
scholar.google.com.tr