Akademisyenlerin Bilgi Ve İletişim Teknolojilerine Erişimi Ölçeği

Ölçek Çeşidi: 
Uyarlama
Kaynak Türü: 
Makale
Kaynak/Referans: 

Battal, A. ve Kayaduman, H. (2021). Akademisyenlerin Bilgi ve İletişim Teknolojilerine Erişimi Ölçeğinin Türkçe’ye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Trakya Eğitim Dergisi, 11(3), 1401-1416. Doi: 10.24315/tred.852047

DOI: 
10.24315/tred.852047
Geliştiren/Uyarlayan: 
Sorumlu Yazar: 
Ali Battal
İletişim: 
Örnek Maddeler ve Madde Sayıları: 

Toplam 25 Madde
İnternet kullanmak, daha iyi kararlar almama yardımcı olacak bilgilere ulaşmamı sağlayabilir.
BİT kullanmayı, yöneticilerim benden bekledikleri için kullanmak isterim.
Çeşitli BİT araçlarını kullanarak hedeflerime ulaşma konusunda kendime güvenirim.
Öğrenciler ile iletişim kurmak için dijital teknolojileri kullanırım.

Kimlere Uygulanabileceği: 
Derecelendirme: 
5'li likert
Ölçeğin Puanlaması: 

Ölçeğin uygulanması sonucunda elde edilen puanlar faktörler bazında ayrı ayrı hesaplanıp kendi içerisinde yorumlanabileceği gibi bir bütün olarak da yorumlanabilir. Bir boyut için puanın hesaplanması o boyuttaki tüm maddelere verilen puanların aritmetik ortalaması ile hesaplanmalıdır. Ölçeğin içsel motivasyon ve dışsal motivasyon isimli boyutları 3 maddeden oluşmaktadır ve bu iki boyuta ait puanın hesaplanması katılımcıların her iki boyut altındaki maddelere verdiği puanların aritmetik ortalaması sonucu elde edilir. Bu iki boyutta puanların artması yükseköğretimdeki öğreticilerin BİT kullanımını öğrenmesi ve benimsemesi ile öğrendikten sonra kullanmaya istekli olması hususlarında içsel ve/veya dışsal motivasyonlarının yüksek olduğunu gösterir. Beceri olarak isimlendirilen diğer boyutta ise akademisyenlerin BİT kullanımı konusunda yetenekleri ile ilgili 11 madde bulunmaktadır. Bu boyutun puan hesaplanması katılımcıların 11 maddeye verdiği puanların aritmetik ortalaması şeklinde hesaplanır. Hesaplanan değer 1 ile 5 arasındaki dağılım gösterecek olup bu değer öğreticilerin BİT kullanımı konusunda yeteneğinin derecesini gösterir. Ölçeğin son faktörü olan Öğretimsel Kullanım ise 8 maddeden oluşmaktadır. Bu boyutta yer alan ifadeler öğretim amaçlı BİT kullanımının sıklığını göstermektedir. “1=hiçbir zaman” ve “5=her zaman” arasında kullanım sıklığını belirten beşli likert tipinde ifadeler şeklinde düzenlenen bu boyutta puanların hesaplanması diğer boyutlarda olduğu gibi katılımcıların 8 boyuta verdiği cevapların aritmetik ortalaması şeklinde hesaplanır. Bu boyutta hesaplanan puanın yüksek olması akademisyenlerin BİT’i öğretimsel olarak daha sık kullandıklarını ifade eder. Son olarak katılımcının tüm maddelere verdiği puanların aritmetik ortalaması hesaplanarak ölçeğin bütün olarak yorumlanması sağlanabilir.

Ölçeğin Değerlendirilmesi: 

İçsel ve Dışsal Motiavasyon boyutlarında puanların artması yükseköğretimdeki öğreticilerin BİT kullanımını öğrenmesi ve benimsemesi ile öğrendikten sonra kullanmaya istekli olması hususlarında içsel ve/veya dışsal motivasyonlarının yüksek olduğunu gösterir.
Beceri boyutunda puanların yüksek olması öğreticilerin BİT konusunda becerilerinin yüksek olduğunu gösterir.
Kullanım boyutunda hesaplanan puanın yüksek olması akademisyenlerin BİT’i öğretimsel olarak daha sık kullandıklarını gösterir.

Çeviri Süreci: 

Ölçeğin maddeleri uzmanlar tarafından titizlikle hedef dile çevrilmiş ve geri çeviri yöntemi ile kontrol edilmiştir. Dilsel geçerliliği tespit etmek için özgün ve uyarlanan formları belli aralıklarla hedef kitleye uygulanmış ve pozitif korelasyon ile dilsel geçerliliği sağlandığı tespit edilmiştir.

Geçerlik: 

Ölçeğin, faktör yapısını ortaya çıkarmak amacıyla 265 gönüllü akademisyenden toplanan veriler üzerinde açımlayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda orijinalden farklı olarak Stratejik ve Bilgisel Beceri olarak ayrışan iki boyutu tek faktör altında birleşmiş ve Beceri olarak isimlendirilmiştir. Beceri, öğretimsel kullanım, dışsal motivasyon ve içsel motivasyon olarak isimlendirilen yapılardan birer madde çeşitli nedenler ile çıkartılmış ve sonuçta toplam 25 maddeden oluşan 4 faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Faktör yükü dağılımlarının .87 ile .44 arasında değiştiği, açıklanan toplam varyansın % 66.03 olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca farklı bir çalışma grubundan oluşan 251 akademisyene uygulanan doğrulayıcı faktör analizi sonucunda kabul edilebilir düzeyde uyum değerlerine ulaşılmıştır

Güvenirlik: 

Ölçeği oluşturan yapıların cronbach alpha güvenirlik analizi sonuçlarının ise .95 ile .75 arasında değiştiği görülmüştür.

Orijinal Form

Ölçeğin Orijinal Adı: 
Faculties’ Information and Communication Technology Access scale
Orijinal Kaynak Türü: 
Makale
Orijinal Kaynak/Referans: 

Soomro, K. A., Kale, U., Curtis, R., Akcaoglu, M., & Bernstein, M. (2018). Development of an instrument to measure faculty’s information and communication technology access (FICTA). Education and Information Technologies, 23(1), 253–269. https://doi.org/10.1007/s10639-017-9599-9

DOI: 
https://doi.org/10.1007/s10639-017-9599-9
Sitemizden en iyi biçimde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır. Bu siteye giriş yaptığınızda çerez kullanımını kabul etmiş oluyorsunuz.    Daha Fazla Bilgi